Zmysły

Jak prawie każde zwierzę, tak i chomik posiada szereg zmysłów, niektóre lepiej, niektóre gorzej rozwinięte. Chomiki widzą bardzo nieostro, są dalekowidzami. Ich oczy ułożone są po bokach głowy, dlatego ich pole widzenia ma bardzo szeroki zakres (około 110 stopni).
W zamian za niezbyt dobry wzrok posiadają one bardzo dobrze rozwinięty zmysł słuchu. Słyszą nie tylko zakres słyszalny dla ludzi, ale również przedział ponaddźwiękowy. Chomiki składają uszy do snu – kładą je po ciele, co ułatwia im odgrodzenie się od dźwięków świata zewnętrznego.
Chomiki posiadają również rozwinięty zmysł węchu. Jest to najważniejszy zmysł, jakim posługują się te gryzonie. Zaznaczają specjalnym zapachem swój rewir, oraz drogi, które przebywają podczas poszukiwania pokarmu. Dzięki temu potrafią znaleźć drogę powrotną do gniazda. Chomik również swojego właściciela rozpoznaje po zapachu. Dlatego należy uważać z perfumami, nie powinno się także używać zbyt intensywnie pachnącego mydła. Może to doprowadzić do tego, że nawet oswojony chomik nas zaatakuje.
Wąsy czuciowe – chomik posiada wibryssy, dzięki którym może zorientować się w terenie, gdy jest ciemno. Korzystając z wąsów czuciowych gryzoń może uniknąć spotkania z przeszkodami, dzięki nim chomik sprawdza, czy zmieści się w określonym przejściu.

Torebki policzkowe

Chomiki posiadają szereg charakterystycznych cech wyróżniających je spośród innych zwierząt. Pierwszym rzucającym się w oczy elementem budowy chomika są torebki. Do nich chomiki zbierają jedzenie, tam je przez krótki czas przechowują, a następnie transportują do gniazda. Chomik posiada dwie torebki policzkowe bo obu stronach pyszczka. Torebki te są rozszerzeniem otworu gębowego chomików. Są połączone z gardłem, ale w części tylniej odgrodzone są od niego cienką błoną. Skóra znajdująca się naokoło torebek policzkowych jest bardzo rozciągliwa. Chomik potrafi zachomikować w swoich torebkach swoją całą dzienną porcję pożywienia. Dorosłe syryjki są w stanie zgromadzić nawet do 20 gramów, przy czym torebki rozciągają się aż do „talii”.

Gruczoły zapachowe

Chomik syryjski oraz chomik karłowaty chiński posiadają gruczoły zapachowe znajdujące się po obu bokach ciała – czasami są one umieszczone odrobinę wyżej w kierunku kręgosłupa. Pozostałe chomiki karłowate posiadają jeden taki gruczoł – i znajduje się on mniej więcej pośrodku brzucha. Są one zdecydowanie bardziej widoczne u chomików płci męskiej, zwłaszcza po osiągnięciu dojrzałości płciowej. U chomika syryjskiego są one zabarwione na czarno, czasami są słabiej owłosione, lub wcale. Włoski w otoczeniu są krótsze i mogą mieć czarne zabarwienie. Gruczoły zapachowe służą przede wszystkim do oznaczania swojego rewiru. Często zdarza się, że opiekunowie mylą owe gruczoły z różnymi naroślami chorobowymi.

Zęby

Chomiki posiadają z przodu w górnej i dolnej szczęce po dwa siekacze (łącznie cztery), które stale rosną. Nie posiadają one korzeni, dlatego istnieje możliwość ich wypadnięcia. Przednia część siekaczy u tych gryzoni posiada bardzo wysoko zmineralizowane, żółto zabarwione szkliwo. Dolne siekacze u chomika syryjskiego mogą sięgać (w przypadku zdrowej długości) nawet do półtora centymetra, natomiast górne 5 do 7 milimetrów. Oprócz siekaczy gryzoń ten posiada po sześć stałych, nie rosnących zębów na granicy torebek policzkowych. Posiadają one korzenie, i są to zęby na których przy złym odżywianiu może powstać próchnica.

Układ pokarmowy

W paszczy chomika pokarm ulega wstępnemu rozdrobnieniu i nasączeniu śliną. Gryzoń ten posiada bardzo dobrze rozwinięte gruczoły ślinowe znajdujące się w okolicach uszu oraz dolnej szczęki. Z paszczy pokarm zostaje przeniesiony do przełyku, a stamtąd do żołądka. Żołądek naszego pupila składa się z dwóch komór. Pierwsza z nich jest zrogowaciała, i jest jakby przedsionkiem żołądka (przedżołądkiem). Drugą stanowi tak zwany żołądek główny (właściwy) zwany również żołądkiem gruczołowym. Komory rozdzielone są za pomocą silnie umięśnionego przewężenia. W pierwszej komorze pokarm zostaje bardziej rozdrobniony, oraz ulega rozkładowi dzięki znajdującym się w niej mikroorganizmom. Pokarm zostaje w tej części około jedną godzinę. Dzięki niektórym znajdującym się tu mikroorganizmom może zostać rozłożona celuloza (do niedługich łańcuchów kwasów jak octowy, propionowy czy masłowy) – chomiki nie posiadają enzymów ją trawiących. Takie krótkie kwasy organiczne są bardzo wartościowym źródłem energii w układzie przemiany materii. Celuloza, którą chomiki muszą przetrawić pochodzi przede wszystkim ze ścianek komórek roślinnych. Wstępnie rozdrobiony pokarm zostaje przetransportowany do drugiej komory, w której ulega dalszemu rozkładowi – tym razem za pomocą odpowiednich enzymów. Ujście żołądka zamyka się dwunastnicą. Tam znajdują się również przewód żółciowy oraz przewód wyprowadzający trzustki. W dwunastnicy zachodzi trawienie właściwe przy współpracy wydzieliny trzustki i żółci. Za dwunastnicą znajduje się silnie pofałdowane jelito czcze. Od tego odcinka układu rozdrobniony i strawiony pokarm ulega wchłanianiu. Następnym organem układu pokarmowego jest krótkie jelito biodrowe, które przeistacza się w dosyć dużych rozmiarów jelito ślepe. Tu znajdują się różnorakie bakterie, których obecność ma priorytetowe znaczenie w trawieniu pokarmów. Bez nich żaden organizm nie jest w stanie utrzymać się przy życiu. Dalej znajduje się okrężnica w kształcie litery „S”. Przechodzi ona w odbytnicę, w której zachodzi odwadnianie miazgi pokarmowej. Wydzielenie produktów końcowych zawierających azot (powstających podczas przemiany materii) zachodzi dzięki nerkom. Stamtąd przechodzą one moczowodem do pęcherza moczowego.

Schemat przedstawiający narządy wewnętrzne chomika

1. Przełyk – Oesophagus
2. Tchawica – Trachea
3. Węzeł chłonny – Nodus lymphaticus
4. Płuco – Pulmo
5. Pęcherzyk żółciowy – Vesica fellea
6. Trzustka – Pancreas
7. Jelito grube- Intestinum crassum
8. Jelito cienkie – Intestinum tenue
9. Pęcherz moczowy – Vesica urinaria
10. Najądrze – Epidydimis
11. Przyusznica (ślinianka przyuszna)- Glandula parotidea
12. Ślinianka – Glandula
13. Serce – Cor
14. Wątroba – Iecur
15. Przedsionek żołądka – Ventriculus
16. Żołądek właściwy – Ventriculus
17. Śledziona – Lien
18. Jelito ślepe – Cecum
19. Nasieniowód – Ductus deferens
20. Pęcherzyk nasienny – Vesica urinaria
21. Jądro – Testis
22. Prącie – Penis
23. Odbyt – Anus

Schemat przedstawiający szkielet chomika

1. Czaszka – Cranium
2. Oczodół – Orbita
3. Kość nosowa – Os nasale
4. Zęby trzonowe – Dentes premolares
5. Siekacze górne – Dentes incisivi (superior)
6. Siekacze dolne – Dentes incisivi (inferus)
7. Żuchwa – Mandibula
8. Kość ramieniowa – Humerus
9. Palce – Digius (anterior)
10. Staw łokciowy – Articulatio cubiti
11. Mostek – Sternum
12. Palce – Digitus
13. Piszczel – Tibia
14. Kości stępu – Tarsus
15. Strzałka – Fibula
16. Kość udowa – Femur
17. Kość guziczna (ogonowa) – Os coccygis
18. Miednica – Pelvis
19. Rzepka – Patella
20. Kręgi lędźwiowe – Vertebrae lumbales
21. Żebra – Costae
22. Łopatka – Scapula
23. Kręgi szyjne – Vertebrae cervicales